Imię Apelles to wyjątkowe, choć rzadko spotykane imię męskie, które pojawia się na kartach Nowego Testamentu. W oryginalnym tekście greckim zapisywane jako Ἀπελλῆς (Strong G0559), w leksykonach biblijnych tłumaczone jest po prostu jako „Apelles”. Choć współcześnie nie należy do popularnych imion, niesie ze sobą głębokie świadectwo wierności i oddania, które zostało uwiecznione przez apostoła Pawła w jego pozdrowieniach do zboru w Rzymie. Przyjrzenie się temu imieniu przez pryzmat Słowa Bożego pozwala nam odkryć bogactwo wczesnochrześcijańskiej społeczności, w której każdy wierzący odgrywał istotną rolę.
Pochodzenie i znaczenie imienia Apelles
Imię Apelles ma rodowód grecki. W starożytnym świecie hellenistycznym było ono dość dobrze znane, nosił je między innymi słynny nadworny malarz Aleksandra Wielkiego. W grece biblijnej Nowego Testamentu imię to występuje w formie Ἀπελλῆς. Leksykon Stronga pod numerem G0559 wskazuje na jednoznaczne, autorytatywne znaczenie tego imienia jako „Apelles”.
W kontekście kulturowym imperium rzymskiego, imię to było często noszone przez ludzi pochodzenia greckiego, a także przez wyzwoleńców. Choć samo słowo nie pochodzi bezpośrednio z języka hebrajskiego, to jednak poprzez włączenie go do kanonu Pisma Świętego, zyskało ono nowe, duchowe znaczenie w kontekście wiary w Jeszuę (Jezusa) Mesjasza. Dla badaczy Pisma Świętego, którzy opierają swoją wiarę wyłącznie na zasadzie sola scriptura, imię to stanowi dowód na to, że Jahwe (PAN) powołuje ludzi z różnych narodów i kultur, aby tworzyli jedno ciało w Mesjaszu.
Apelles w Biblii
W Piśmie Świętym imię Apelles pojawia się tylko jeden jedyny raz. Odnajdujemy je w szesnastym rozdziale Listu do Rzymian, gdzie apostoł Paweł przesyła osobiste pozdrowienia dla członków tamtejszego zboru. Paweł nie tylko wymienia Apellesa z imienia, ale dodaje do niego niezwykle zaszczytny tytuł, nazywając go „wypróbowanym w Chrystusie”.
Oto jak brzmi ten fragment w natchnionym Słowie Bożym:
„Pozdrówcie Apellesa, wypróbowanego w Chrystusie. Pozdrówcie tych, którzy są z domu Arystobula.” — Rz 16,10 (UBG)
To krótkie zdanie mówi nam niezwykle dużo o charakterze tego człowieka. Określenie „wypróbowany” (w grece dokimos) oznacza kogoś, kto przeszedł próbę ogniową, został zbadany i okazał się autentyczny, szczery oraz niezłomny. Apelles musiał przejść przez trudne doświadczenia, prześladowania lub osobiste próby wiary, z których wyszedł zwycięsko, dowodząc swojej bezkompromisowej wierności Jeszui. Paweł, pisząc te słowa pod natchnieniem Ducha Świętego, stawia Apellesa za wzór dla całego zboru.
Znaczenie duchowe i przesłanie
Dla wierzących, którzy stawiają autorytet Biblii ponad ludzkie tradycje kościelne, postać Apellesa niesie potężne przesłanie. Pokazuje ona, że prawdziwa wielkość w oczach Boga nie zależy od pełnienia eksponowanych funkcji przywódczych, o których rozpisywałyby się kroniki. Apelles nie napisał żadnego listu, nie znamy żadnego jego kazania, a mimo to jego imię zostało zapisane w Słowie Bożym na wieczną pamiątkę.
Jego świadectwo uczy nas, że:
- Prawdziwa wiara musi zostać wypróbowana. Jahwe (PAN) dopuszcza na swoje dzieci doświadczenia, aby oczyścić ich wiarę i uczynić ją cenniejszą niż złoto.
- Uznanie w oczach Boga jest ważniejsze niż poklask u ludzi. Apelles był znany i ceniony przez apostoła Pawła, ale przede wszystkim jego wierność była znana samemu Bogu.
- Wszyscy wierzący, bez względu na pochodzenie społeczne czy etniczne, są powołani do bycia „wypróbowanymi w Mesjaszu”.
W przeciwieństwie do późniejszych tradycji pozabiblijnych, które próbowały tworzyć wokół postaci nowotestamentowych legendy o ich rzekomych biskupiach czy męczeństwach, podejście oparte na Słowie Bożym każe nam zatrzymać się dokładnie tam, gdzie kończy się tekst biblijny. Apelles pozostaje dla nas wzorem cichego, wiernego i wypróbowanego sługi Pańskiego.
Warianty i zdrobnienia
W języku polskim imię Apelles występuje w swojej klasycznej, biblijnej formie i nie doczekało się wielu oboczności. Ze względu na swoją rzadkość, rzadko też podlegało procesom zdrabniania w codziennej mowie. Potencjalne, rzadko używane formy spieszczone mogłyby brzmieć Apellek lub Apelek, choć w literaturze i dokumentach historycznych imię to zachowuje zawsze swój dostojny, oryginalny charakter.
W innych językach imię to brzmi bardzo podobnie ze względu na swoje greckie pochodzenie:
- Angielski: Apelles
- Grecki: Apelles (Ἀπελλῆς)
- Łacina: Apelles
- Włoski: Apelle
- Hiszpański: Apeles
Podsumowanie
Imię Apelles, oznaczające wprost biblijnego bohatera wiary, to symbol niezłomności i wierności w obliczu prób. Choć wspomniane w Piśmie Świętym tylko raz, pozostaje trwałym świadectwem tego, jak wielką wartość w oczach Boga ma człowiek wypróbowany i stały w wierze. Dla każdego chrześcijanina postać ta jest zachętą do wiernego trwania przy Jeszui, niezależnie od trudności, jakie przynosi życie.