Dekalog (Dziesięć Przykazań)

Definicja

Dekalog, znany powszechnie jako Dziesięć Przykazań, to nazwa pochodząca z języka greckiego (deka logoi), co jest dosłownym tłumaczeniem hebrajskiego terminu Aseret haDibrot – „Dziesięć Słów”. Stanowi on fundamentalny zbiór Bożych instrukcji moralnych i duchowych przekazanych ludowi na górze Synaj. Jest to absolutny rdzeń Bożego Prawa, na którym opierają się wszystkie pozostałe przykazania określające właściwą relację człowieka ze Stwórcą oraz z bliźnimi.

Podstawa biblijna

Zbiór ten został podyktowany, a następnie zapisany palcem Bożym na dwóch kamiennych tablicach. Bóg, objawiający się jako Jahwe (PAN) (PAN – polskie przekłady, w tym UBG, zazwyczaj oddają to imię własne słowem „Pan”), zawarł w nich fundamentalne warunki swojego przymierza. Samo określenie „Dziesięć Słów” pojawia się w relacji o odnowieniu tablic:

„I był tam z Jahwe czterdzieści dni i czterdzieści nocy, nie jadł chleba i nie pił wody. I Jahwe napisał na tablicach słowa przymierza, dziesięć przykazań.” — Wj 34,28 (UBG)

O tym, że to sam Jahwe wypowiedział te słowa do całego zgromadzenia, przypomina Mojżesz:

„Te słowa wypowiedział Jahwe do całego waszego zgromadzenia na górze spośród ognia, obłoku i ciemności donośnym głosem. I nic nie dodał. Potem napisał je na dwóch tablicach kamiennych i dał mi je.” — Pwt 5,22 (UBG)

Pełny tekst Dekalogu znajduje się w dwóch miejscach w Piśmie: po raz pierwszy w relacji z Synaju (Wj 20,2-17), a następnie zostaje powtórzony przed wejściem do Ziemi Obiecanej (Pwt 5,6-21). W samym centrum tych przykazań znajduje się nakaz pamiętania o siódmym dniu tygodnia, szabacie, jako świętym dniu odpoczynku (Wj 20,8-11).

Znaczenie w Hebrew Roots

W perspektywie hebrajskich korzeni wiary, Dziesięć Słów nie jest przestarzałym kodeksem, lecz wiecznie obowiązującą konstytucją Królestwa Bożego. Jeszua (Jezus) jako obiecywany Mesjasz nie przyszedł znieść tych przykazań, ale pokazać, jak w pełni i właściwie je wypełniać, przestrzegając przed odrzuceniem choćby najmniejszego z nich (Mt 5,17-19). Jeszua podsumował je w dwóch największych przykazaniach: miłości do Boga i do bliźniego, co nie zastępuje Dekalogu, lecz ukazuje jego najgłębszy, duchowy sens (Mt 22,37-40). Dekalog stanowi trwały fundament życia w przymierzu, a posłuszeństwo mu nie jest próbą zapracowania na zbawienie, lecz naturalnym owocem wiary i wyrazem miłości wypływającej z łaski (J 14,15; 1J 5,2-3). Obejmuje to również dosłowne przestrzeganie biblijnego szabatu w sobotę, co wyraźnie odróżnia wiarę opartą na Piśmie od późniejszych tradycji religijnych, które samowolnie zmieniły ten dzień.

Powiązane pojęcia

  • Tora – Dekalog to esencja całej Tory, czyli Bożych instrukcji i pouczeń dla Jego ludu.
  • Szabat – Czwarte przykazanie Dekalogu wprost nakazuje świętowanie siódmego dnia tygodnia jako dnia odpoczynku.
  • Przymierze – Dziesięć Słów stanowiło twardą podstawę przymierza zawartego między Bogiem a Izraelem na Synaju.
  • Księga Wyjścia – Księga, w której po raz pierwszy opisano nadanie Dekalogu oraz zawarcie przymierza z Jahwe.

Studiuj dalej w narzędziach: