Imię Parmenas należy do grupy rzadkich, lecz niezwykle interesujących imion nowotestamentowych. W oryginalnym tekście greckim zapisuje się je jako Παρμενᾶς (transliterowane jako Parmenas). Choć w Piśmie Świętym pojawia się ono tylko jeden jedyny raz, niesie ze sobą głęboki kontekst historyczny i duchowy, nierozerwalnie związany z życiem wczesnego zboru w Jerozolimie. W leksykonie Stronga imię to zostało sklasyfikowane pod numerem G3937, a jego podstawowe, autorytatywne znaczenie i glosa to po prostu „Parmenas”.
Pochodzenie i znaczenie imienia Parmenas
Imię Parmenas ma rodowód grecki. W świecie hellenistycznym było ono skróconą formą dłuższego imienia Parmenides lub Parmenon, które wywodzą się od greckiego czasownika oznaczającego „trwać”, „pozostawać” lub „być stałym”. W kontekście biblijnym i leksykalnym glosa „Parmenas” wskazuje na konkretną tożsamość tej postaci, bez potrzeby doszukiwania się pozabiblijnych, spekulatywnych etymologii. Jako imię pochodzenia greckiego, doskonale odzwierciedla ono realia językowe i kulturowe I wieku n.e., kiedy to kultura grecka i język koine były powszechnie obecne w Judei oraz wśród Żydów rozproszonych po całym ówczesnym świecie (tzw. hellenistów).
Parmenas w Biblii
W Piśmie Świętym postać ta pojawia się wyłącznie w Księdze Dziejów Apostolskich. Parmenas był jednym z siedmiu mężów wybranych przez pierwotną społeczność uczniów w Jerozolimie do pełnienia ważnej służby pomocowej. Wybór ten był odpowiedzią na szemranie hellenistów przeciwko Hebrajczykom, że ich wdowy były zaniedbywane przy codziennym rozdawaniu żywności. Apostołowie, chcąc oddać się wyłącznie modlitwie i posłudze Słowa, polecili zgromadzeniu wybrać ludzi o nienagannej opinii, pełnych Ducha Świętego i mądrości.
Poniższy fragment opisuje moment, w którym całe zgromadzenie dokonało wyboru, wskazując między innymi na Parmenasa:
„I spodobało się to całej gromadzie zebranych. Wybrali więc Szczepana, męża pełnego wiary i Ducha Świętego, Filipa, Prochora, Nikanora, Tymona, Parmenasa i Mikołaja, prozelitę z Antiochii.” — Dz 6,5 (UBG)
Jak widzimy z relacji biblijnej (Dz 6,5), Parmenas znalazł się w gronie tak znamienitych postaci jak Szczepan, pierwszy męczennik, czy Filip, późniejszy ewangelista. Choć tekst natchniony nie podaje szczegółów dotyczących jego dalszej działalności, sam fakt powierzenia mu tak odpowiedzialnej funkcji świadczy o jego ogromnym autorytecie, dojrzałości duchowej oraz zaufaniu, jakim cieszył się wśród pierwszych naśladowców Mesjasza, którego imię brzmi Jeszua (Jezus).
Znaczenie duchowe i przesłanie
Z perspektywy sola scriptura, która stawia spisane Słowo Boże ponad późniejsze tradycje ludzkie i legendy kościelne, postać Parmenasa uczy nas kilku kluczowych prawd o funkcjonowaniu zboru. Przede wszystkim pokazuje, że w oczach Boga nie ma podziału na służbę „ważniejszą” i „mniej ważną”. Choć apostołowie koncentrowali się na głoszeniu Słowa, to codzienna, praktyczna troska o wdowy i ubogich – powierzona m.in. Parmenasowi – była traktowana z najwyższą powagą.
Wybór Parmenasa uświadamia nam również, jak wielkie wymagania stawiano osobom zaangażowanym w sprawy organizacyjne zboru. Nie wystarczyły zdolności czysto administracyjne; kandydat musiał być pełen Ducha Świętego i mądrości. Dla współczesnych wierzących, którzy pragną służyć Bogu, którego imię to Jahwe (PAN), postawa Parmenasa jest wzorem wierności w cichym, codziennym działaniu na rzecz wspólnoty, bez szukania poklasku czy rozgłosu.
Warianty i zdrobnienia
Imię Parmenas jest w języku polskim imieniem niezwykle rzadkim i praktycznie niespotykanym w codziennym użyciu poza kontekstem czytania Pisma Świętego. Ze względu na swoją unikalną strukturę, nie doczekało się ono powszechnych, utrwalonych w języku polskim zdrobnień. W kręgach biblijnych lub w rzadkich przypadkach nadania tego imienia, teoretycznymi formami spieszczonymi mogłyby być określenia takie jak Parmenek lub Parmuś.
W innych językach imię to zachowuje bardzo zbliżoną formę, wynikającą bezpośrednio z greckiego oryginału:
- Angielski: Parmenas
- Łacina: Parmenas
- Niemiecki: Parmenas
- Francuski: Parménas
- Włoski: Parmenas
Podsumowanie
Imię Parmenas, choć wspomniane w Biblii tylko raz, na zawsze zapisało się na kartach historii wczesnego zboru jako symbol mądrości, zaufania i praktycznej miłości braterskiej. Jako jeden z siedmiu pierwszych diakonów, Parmenas uczy nas, że każda służba wykonywana dla Jahwe i Jego Syna, Jeszui, ma fundamentalne znaczenie dla budowania Królestwa Bożego. Jego postać zachęca do cichej, wiernej i pełnej Ducha Świętego pracy na rzecz innych wierzących.