Czy wolno oddać pięknym za nadobne? Biblia odpowiada zaskakująco stanowczo: prawo do zemsty należy wyłącznie do Boga. Od Tory Mojżesza po apostoła Piotra Pismo powtarza jedno wezwanie — nie odpłacaj złem za zło, lecz zaufaj sprawiedliwości Tego, który wszystko widzi i wszystko rozliczy.
Biblijne wersety o zemście
Paweł formułuje zasadę wprost: miejsce gniewu należy zostawić Bogu, bo to On, a nie skrzywdzony, ma prawo odpłaty. Powołuje się przy tym na słowa zapisane już w Torze, pokazując ciągłość Bożego objawienia od Mojżesza po Ewangelię.
„Najmilsi, nie mścijcie się sami, ale pozostawcie miejsce gniewowi. Jest bowiem napisane: Zemsta do mnie należy, ja odpłacę – mówi Pan.” — Rz 12,19 (UBG)
Ten sam werset apostoł cytuje z pieśni Mojżesza — dowód, że zasada ta jest wpisana w Torę na długo przed czasami Nowego Testamentu. Bóg zapowiada, że sam we właściwym czasie rozliczy niegodziwość; nic Mu nie umknie.
„Do mnie należy zemsta i odpłata; ich noga poślizgnie się w wyznaczonym czasie. Bliski bowiem jest dzień ich klęski, a ich przyszłość spieszy się do nich.” — Pwt 32,35 (UBG)
Mądrość Przysłów podpowiada konkretny nawyk serca: zamiast planować odwet, cierpliwie czekać na wybawienie od PANA. Cierpliwość nie jest tu biernością, lecz zaufaniem, że Bóg działa lepiej i sprawiedliwiej niż nasza pomsta.
„Nie mów: Odpłacę złem. Czekaj na Pana, a wybawi cię.” — Prz 20,22 (UBG)
Jeszua (Jezus) idzie jeszcze dalej niż sam zakaz zemsty — wzywa, by nie odpowiadać na agresję kolejną agresją. Nadstawienie drugiego policzka to nie akceptacja zła, lecz świadome przerwanie łańcucha odpłaty, który inaczej nie ma końca.
„Lecz ja wam mówię: Nie sprzeciwiajcie się złemu, ale jeśli ktoś uderzy cię w prawy policzek, nadstaw mu i drugi.” — Mt 5,39 (UBG)
Korzeń całej nauki tkwi w Księdze Kapłańskiej: zakaz mściwości stoi tuż obok przykazania miłości bliźniego. Rezygnacja z urazy i miłość do bliźniego to w Torze dwie strony tej samej monety.
„Nie będziesz się mścił i nie będziesz chować urazy do synów swego ludu, lecz będziesz miłował swego bliźniego jak samego siebie. Ja jestem Pan.” — Kpł 19,18 (UBG)
Piotr pokazuje pozytywną stronę tej rezygnacji: w miejsce odwetu wierzący wnosi błogosławieństwo — i sam je dziedziczy. Nie chodzi więc tylko o powstrzymanie się od zła, ale o czynne dobro w odpowiedzi na krzywdę.
„Nie oddawajcie złem za zło ani obelgą za obelgę. Przeciwnie, błogosławcie, gdyż wiecie, że do tego zostaliście powołani, abyście odziedziczyli błogosławieństwo.” — 1P 3,9 (UBG)
Co Biblia mówi o zemście? — podsumowanie
Pismo nie każe udawać, że krzywda nie boli, ani że sprawca jest niewinny. Każe jedynie oddać wyrok Bogu, który zna każdą sprawę lepiej niż my i osądzi ją bez błędu ani stronniczości. Rezygnacja z zemsty to akt wiary — przyznanie, że sąd należy do Niego, nie do nas. Dlatego zamiast odpłacać, wierzący ma czynić dobrze nawet przeciwnikowi, tak jak uczy nauka o miłości nieprzyjaciół. Zemsta karmi się gniewem i pychą, a te prowadzą do zguby; zaufanie sprawiedliwemu Bogu prowadzi do pokoju. Kto zostawia odpłatę PANU, uwalnia własne serce od goryczy i zyskuje błogosławieństwo obiecane tym, którzy nie oddają złem za zło.