Dwunasty rozdział Jeremiasza otwiera odważna skarga proroka: dlaczego niegodziwym się szczęści, choć PAN jest sprawiedliwy? Bóg odpowiada pytaniem o wytrwałość, po czym opłakuje spustoszone dziedzictwo wydane na łup. Rozdział zamyka zapowiedź sądu nad wrogimi sąsiadami — z obietnicą litości dla tych, którzy się nawrócą.
O czym mówi Księga Jeremiasza 12?
Prorok wnosi sprawę wprost przed Boga. Uznaje, że PAN jest sprawiedliwy, a mimo to pyta: „Czemu szczęści się droga bezbożnych?”. Ludzie zdradliwi żyją spokojnie, zapuszczają korzenie i wydają owoc — Bóg jest bliski ich ust, lecz daleki od ich nerek, czyli wnętrza. Jeremiasz, przekonany o własnej szczerości, prosi, by Bóg odłączył ich jak owce przeznaczone na rzeź, i pyta, jak długo ziemia ma płakać, a zwierzęta ginąć z powodu niegodziwości mieszkańców.
Odpowiedź PANA nie łagodzi skargi, lecz zapowiada trudniejszą próbę: „Jeśli biegłeś z pieszymi i zmęczyłeś się, to jak zmierzysz się z końmi?”. Jeśli prorok męczy się w spokojnej ziemi, cóż zrobi przy wezbraniu Jordanu? Bóg ostrzega go też, że nawet bracia i dom ojca sprzeniewierzyli się mu i wołają za nim — nie ma im wierzyć, choćby mówili piękne słowa. Cierpienie proroka jest więc zapowiedzią jeszcze cięższych doświadczeń.
Dalej mówi już sam Bóg o swoim ludzie. Opuścił swój dom i porzucił dziedzictwo, wydając „umiłowaną mojej duszy” w ręce wrogów. Dziedzictwo stało się dla niego jak lew ryczący w lesie i jak pstry ptak osaczony przez inne ptaki. Wielu pasterzy zdeptało jego winnicę i zamieniło rozkoszny dział w pustkowie, a nikt nie bierze tego do serca. Kto posiał pszenicę, zbierze ciernie. Na koniec pada słowo o „złych sąsiadach” dotykających dziedzictwa Izraela: Bóg wykorzeni ich z ich ziemi, a dom Judy wyrwie spośród nich — lecz potem zlituje się i przyprowadzi każdego z powrotem. Jeśli narody nauczą się dróg jego ludu i będą przysięgać na imię PANA, zostaną zbudowane wśród niego; jeśli nie usłuchają, zostaną wykorzenione.
Kluczowe wersety
„Czemu szczęści się droga bezbożnych? Czemu spokojnie żyją wszyscy, którzy postępują bardzo zdradliwie?” — Jr 12,1 (UBG)
„Jeśli biegłeś z pieszymi i zmęczyłeś się, to jak zmierzysz się z końmi?” — Jr 12,5 (UBG)
Główne obrazy i zapowiedzi
Rozdział zestawia skargę i odpowiedź. Obraz zasadzonych, ukorzenionych niegodziwych, którzy rosną i owocują, wyostrza dręczące pytanie o pomyślność zła — a kontrast ust bliskich Bogu i nerek od niego dalekich obnaża pobożność powierzchowną. Odpowiedź — bieg z pieszymi i z końmi, spokojna ziemia i wezbranie Jordanu — zapowiada, że próba dopiero się wzmoże. Drugą połowę wypełnia lament rolniczo-pasterski: winnica zdeptana przez pasterzy, dziedzictwo jak lew i pstry ptak, pszenica obracająca się w ciernie. Na końcu pojawia się zapowiedź obosieczna — wykorzenienie wrogich sąsiadów, ale też otwarta droga litości dla tych, którzy przyjmą imię PANA.
Główna myśl rozdziału
Rozdział pokazuje, że wiara może stawiać Bogu trudne pytania. Jeremiasz nie ukrywa zgorszenia pomyślnością niegodziwych, a Bóg nie karci go za szczerość — kieruje go jednak ku wytrwałości, bo najcięższe próby dopiero nadejdą. W tle rozbrzmiewa Boży żal nad zmarnowanym dziedzictwem: sąd nad ludem i wrogimi narodami nie jest ostatnim słowem, skoro pozostaje otwarta obietnica powrotu i litości dla każdego, kto zawróci do PANA.
Powiązane
- Czytaj słowo po słowie: Jr 12 w interlinii (hebr. + UBG)
- Poprzedni: Księga Jeremiasza 11 — streszczenie
- Następny: Księga Jeremiasza 13 — streszczenie
- Wszystkie streszczenia rozdziałów
Rozdziały: ← Księga Jeremiasza 11 · Księga Jeremiasza — cała księga · Księga Jeremiasza 13 →