Księga Estery 9 opisuje dzień, w którym miała nastąpić zagłada Żydów — i całkowite odwrócenie losu. Zamiast zginąć, Żydzi pokonują wrogów w całym imperium. Na pamiątkę ocalenia Mardocheusz i Estera ustanawiają coroczne, dwudniowe święto Purim, nazwane od słowa Pur, czyli los.
Co dzieje się w Księdze Estery 9?
Trzynastego dnia miesiąca Adar, gdy nadchodzi czas wypełnienia dekretu i wrogowie spodziewali się zapanować nad Żydami, „stało się wprost przeciwnie”. Żydzi gromadzą się w swoich miastach we wszystkich prowincjach króla Aswerusa, a nikt nie może im stawić oporu, bo strach przed nimi padł na wszystkie ludy. Przełożeni prowincji, satrapowie, namiestnicy i urzędnicy królewscy popierają Żydów, bo padł na nich strach przed Mardocheuszem, który staje się coraz większy, a jego sława rozchodzi się po prowincjach.
W samej twierdzy Suza Żydzi zabijają pięciuset mężczyzn oraz dziesięciu synów Hamana, wymienionych z imienia — lecz, co tekst podkreśla, „po łupy nie wyciągnęli swojej ręki”. Gdy król informuje Esterę o liczbie zabitych i pyta o dalszą prośbę, ona prosi o jeszcze jeden dzień działania w Suzie oraz o powieszenie ciał dziesięciu synów Hamana. Nazajutrz ginie tam trzystu mężczyzn. W pozostałych prowincjach Żydzi zabijają siedemdziesiąt pięć tysięcy swoich wrogów i zyskują odpoczynek — również tam po łupy nie sięgają.
Różnica dni walki sprawia, że powstają dwa terminy świętowania: Żydzi w prowincjach odpoczywają czternastego, a w Suzie piętnastego dnia Adar. Mardocheusz spisuje te wydarzenia i rozsyła listy do bliskich i dalekich, zobowiązując Żydów, by co roku obchodzili oba dni jako czas uczty, wesela, posyłania sobie darów żywnościowych i darów ubogim — bo to miesiąc, który „obrócił się im ze smutku w radość”. Dni nazwano Purim, od słowa Pur, czyli losu rzuconego przez Hamana. Estera, córka Abichaila, i Mardocheusz potwierdzają rzecz drugim, uroczystym listem ze słowami pokoju i prawdy, na pamiątkę postu i lamentacji, a nakaz zostaje zapisany w księdze.
Kluczowe wersety
„tego dnia, kiedy wrogowie Żydów spodziewali się, że będą panować nad nimi, stało się wprost przeciwnie, ponieważ Żydzi panowali nad tymi, którzy ich nienawidzili.” — Est 9,1 (UBG)
„i miesiąc, który obrócił się im ze smutku w radość, a z płaczu w dzień radości” — Est 9,22 (UBG)
Osoby, miejsca i wydarzenia
Żydzi – broniący życia i pokonujący wrogów w całym imperium.
Mardocheusz – coraz potężniejszy, autor listów ustanawiających święto.
Estera – prosi o drugi dzień walki w Suzie i potwierdza ustawę o Purim.
Dziesięciu synów Hamana – wymienieni z imienia, zabici i powieszeni.
Suza i prowincje królewskie – dwa miejsca o różnych dniach świętowania.
Purim – święto od słowa Pur (los), obchodzone czternastego i piętnastego dnia Adar.
Główna myśl rozdziału
Rozdział to kulminacja motywu odwrócenia: dzień zaplanowany na zagładę staje się dniem ocalenia. Powtarzana trzykrotnie uwaga, że Żydzi nie sięgnęli po łupy, oddziela obronę życia od chciwości i zemsty dla zysku. Ustanowienie Purim czyni z jednorazowego ocalenia trwałą pamięć pokoleń, wpisaną w coroczny rytm uczty, radości i dzielenia się z ubogimi. Znamienne, że święto upamiętniające ratunek narodu przymierza nie wymienia imienia Boga wprost — sama nazwa Pur, czyli los, kryje w sobie pytanie, kto naprawdę kierował wynikiem rzuconego losu.
Powiązane
- Czytaj słowo po słowie: Est 9 w interlinii (hebr./grec. + UBG)
- Poprzedni: Księga Estery 8 — streszczenie
- Następny: Księga Estery 10 — streszczenie
- Wszystkie streszczenia rozdziałów
Rozdziały: ← Księga Estery 8 · Księga Estery — cała księga · Księga Estery 10 →