Psalm 110, przypisany Dawidowi, to najkrótszy z wielkich psalmów królewskich, a zarazem najczęściej przywoływany psalm mesjański. Opisuje kogoś, kogo sam Bóg sadza po swej prawicy, ustanawia wiecznym kapłanem na wzór Melchizedeka i czyni zwycięskim sędzią narodów. Krótki tekst splata w jedną postać godność króla i kapłana.
O czym jest Psalm 110?
Psalm otwiera uroczyste zdanie, w którym rozróżnić trzeba dwie postacie: „Powiedział Pan [Bóg] do mego Pana”. Bóg zwraca się do kogoś, kogo psalmista nazywa swoim Panem, i sadza go po swojej prawicy — na miejscu najwyższego zaszczytu i władzy — „aż położę twoich wrogów jako podnóżek pod twoje stopy”. Z Syjonu Bóg pośle „laskę mocy”, czyniąc tego Pana władcą panującym pośród wrogów, wspieranym przez ochoczy, licznie zebrany lud.
Sercem psalmu jest Boża przysięga: „Ty jesteś kapłanem na wieki według porządku Melchizedeka”. Ten, którego Bóg posadził na tronie, jest zarazem królem i kapłanem — godnością nawiązującą nie do rodu Lewiego, lecz do Melchizedeka, kapłana-króla z czasów Abrahama. Bóg przysięga i „nie będzie żałował”, co podkreśla wieczystą trwałość tego urzędu. Dalej psalm maluje obraz sądu: Pan po prawicy tego króla „zetrze królów w dniu swego gniewu”, osądzi narody i roztrzaska panujących nad wieloma ziemiami, a sam zwycięzca, pijąc ze strumienia „po drodze”, „podniesie głowę” na znak triumfu.
Psalm od dawna czytany jest jako mesjański, bo mówi o postaci przewyższającej zwykłego króla: kimś zasiadającym po Bożej prawicy i noszącym wieczne kapłaństwo. Sam tekst zostawia tę postać nienazwaną z imienia — łączy jednak w niej to, co w Izraelu było rozdzielone: tron i ołtarz, panowanie i pośrednictwo. Trzymając się słów psalmu, można powiedzieć tyle, że zapowiada on króla-kapłana ustanowionego i zaprzysiężonego przez samego Boga, nie utożsamiając go ponad to, co mówi tekst.
Kluczowe wersety
„Powiedział Pan do mego Pana: Usiądź po mojej prawicy, aż położę twoich wrogów jako podnóżek pod twoje stopy.” — Ps 110,1 (UBG)
„Pan przysiągł i nie będzie żałował: Ty jesteś kapłanem na wieki według porządku Melchizedeka.” — Ps 110,4 (UBG)
Główne motywy i obrazy
Dominują obrazy władzy i kultu: prawica Boga, podnóżek pod stopy, berło (laska) mocy z Syjonu, dzień gniewu i sąd nad narodami. Obok nich stoi motyw kapłański — wieczna przysięga i „porządek Melchizedeka” — który spina królewską godność z kapłańskim urzędem. Pojawia się też ochoczy lud „z łona jutrzenki” i „rosa młodości”, obraz świeżości i gotowości sług tego króla.
Uderza zwięzłość, z jaką psalm zestawia dwie sfery zwykle rozdzielone: berło i ołtarz, dzień gniewu i wieczną przysięgę. Obraz zwycięzcy, który „ze strumienia będzie pił po drodze” i „podniesie głowę”, maluje króla niepowstrzymanego w pochodzie — czerpiącego siły w biegu i triumfującego aż do końca.
Główna myśl psalmu
Główną myślą psalmu jest wywyższenie przez Boga wybranego Pana: posadzenie go po prawicy i zaprzysiężenie mu wiecznego kapłaństwa na wzór Melchizedeka, co łączy w jednej postaci królewskie panowanie i kapłańskie pośrednictwo. Tekst kieruje wzrok ku obiecanemu, zwycięskiemu królowi-kapłanowi — odczytywany mesjańsko, lecz zawsze w granicach tego, co sam wyraża.
Powiązane
- Czytaj słowo po słowie: Ps 110 w interlinii (hebr./grec. + UBG)
- Poprzedni: Księga Psalmów 109 — streszczenie
- Następny: Księga Psalmów 111 — streszczenie
- Wszystkie streszczenia rozdziałów
Rozdziały: ← Księga Psalmów 109 · Księga Psalmów — cała księga · Księga Psalmów 111 →