Imię Jojada to klasyczne imię o rodowodzie semickim, które na kartach Pisma Świętego pojawia się w kontekście mężów stanu, kapłanów oraz odważnych wojowników. W oryginalnym tekście hebrajskim występuje ono w dwóch bardzo bliskich sobie formach graficznych i fonetycznych: יְהוֹיָדָע (zapisywane w leksykonie Stronga pod numerem H3077) oraz יוֹיָדָע (skrócona forma pod numerem H3111). W polskim przekładzie biblijnym utrwaliło się ono jako Jojada, a jego autorytatywne znaczenie bezpośrednio odnosi się do tożsamości i działania Jedynego Boga.
Pochodzenie i znaczenie imienia Jojada
Pod względem etymologicznym imię Jojada jest imieniem teoforycznym, co oznacza, że zawiera w sobie skróconą formę Bożego imienia Jahwe (PAN). Pierwszy człon imienia, czyli „Jeho-” lub „Jo-”, wskazuje bezpośrednio na Stwórcę. Drugi człon pochodzi od hebrajskiego czasownika „jada”, który oznacza „wiedzieć”, „poznać” lub „doświadczyć”. W klasycznym ujęciu leksykalnym i według systematyki Stronga, glosa znaczeniowa tego imienia to po prostu „Jojada” – co w szerszym kontekście biblijnym tłumaczy się jako „Jahwe wie”, „Jahwe poznał” lub „Jahwe troszczy się”.
Występowanie tego imienia w tekście oryginalnym jest stosunkowo częste. Pełniejsza forma (Strong H3077) pojawia się w Biblii Hebrajskiej aż 51 razy, natomiast forma skrócona (Strong H3111) występuje 5 razy. Taka frekwencja świadczy o dużej popularności tego imienia w starożytnym Izraelu, szczególnie wśród rodów kapłańskich i osób blisko związanych ze służbą świątynną oraz dworem królewskim.
Jojada w Biblii
Pismo Święte wspomina kilku mężczyzn noszących to imię. Jednym z najbardziej znanych jest Jojada, ojciec Benajasza. Benajasz był jednym z najdzielniejszych dowódców wojskowych za panowania króla Dawida i króla Salomona, dowodzącym oddziałami Keretytów i Peletytów. Informacje o nim i jego ojcu znajdujemy w Drugiej Księdze Samuela.
Pismo Święte opisuje pozycję Benajasza, syna Jojady, w następujący sposób:
„Benajasz, syn Jehojady, był postawiony nad Keretytami i Peletytami, a synowie Dawida byli książętami.” — 2Sm 8,18 (UBG)
Jojada, jako ojciec tak wybitnego wojownika, musiał cieszyć się ogromnym szacunkiem w społeczności Izraela. Jego syn wiernie służył u boku króla Dawida, co potwierdzają kolejne zapisy historyczne:
„I Joab był dowódcą całego wojska Izraela. A Benajasz, syn Jehojady, dowódcą Keretytów i Peletytów.” — 2Sm 20,23 (UBG)
Odwaga i męstwo syna Jojady były powszechnie znane w całym królestwie. Benajasz dokonał wielu spektakularnych czynów, które na zawsze zapisały się w historii biblijnej, przynosząc chlubę również imieniu swojego ojca:
„Benajasz, syn Jehojady, syn dzielnego męża z Kabseel, który dokonał wielu czynów, to on zabił dwóch wojowników z Moabu. On też w śnieżnym dniu zszedł do jamy i zabił lwa.” — 2Sm 23,20 (UBG)
Dzięki swojej niezłomnej postawie i wierności przymierzu, dom Jojady stał się symbolem oddania sprawie Bożej i ochrony porządku w królestwie Izraela. Kolejne wersety podkreślają jego sławę:
„Tego dokonał Benajasz, syn Jehojady, był najsławniejszy wśród tych trzech dzielnych wojowników.” — 2Sm 23,22 (UBG)
Innym nosicielem tego imienia w późniejszym okresie historii biblijnej, po powrocie z niewoli babilońskiej, był Jojada, syn Paseacha. Brał on czynny udział w odbudowie murów Jerozolimy pod wodzą Nehemiasza, co poświadcza tekst biblijny (Ne 3,6). Imię to nosił również jeden z arcykapłanów wymienionych w rodowodach powrotu z wygnania (Ne 12,10).
Znaczenie duchowe i przesłanie
Z perspektywy sola scriptura, imię Jojada niesie ze sobą głębokie przesłanie teologiczne, wolne od późniejszych tradycji ludzkich czy dogmatów kościelnych. Skupia ono uwagę wyłącznie na suwerenności Boga Jahwe (PAN) oraz Jego wszechwiedzy. Fakt, że Jahwe „wie” i „zna”, nie odnosi się jedynie do wiedzy teoretycznej. W języku hebrajskim poznanie Boga oznacza Jego bliską relację z człowiekiem, Jego troskę, miłość oraz suwerenny wybór.
Dla wierzącego opierającego swoją wiarę wyłącznie na Słowie Bożym, imię Jojada jest przypomnieniem, że nasz Stwórca doskonale zna sytuację każdego człowieka. Jeszua (Jezus) uczył, że Ojciec niebieski wie, czego potrzebujemy, zanim Go o to poprosimy. Imię to uczy zaufania Bożemu prowadzeniu – skoro Jahwe wie i zna naszą drogę, możemy bezpiecznie powierzyć Mu swoje życie, tak jak czynili to wierni mężowie w dawnych czasach.
Warianty i zdrobnienia
W języku polskim imię Jojada występuje niemal wyłącznie w kontekście przekładów biblijnych i nie funkcjonuje jako imię codziennego użytku. Ze względu na swoją specyfikę, rzadko tworzy się od niego współczesne zdrobnienia, choć teoretycznie mogłyby one przybrać formy takie jak Jojadek czy Joduś. W innych językach i przekładach biblijnych imię to przybiera formy zbliżone do oryginału, na przykład „Jehoiada” w języku angielskim czy „Jojada” w wielu innych językach europejskich.
Podsumowanie
Imię Jojada to piękne, hebrajskie imię teoforyczne, które oznacza „Jahwe wie” lub „Jahwe poznał”. Noszone przez ojca dzielnego dowódcy Benajasza oraz budowniczych murów Jerozolimy, przypomina o Bożej wszechwiedzy i trosce nad Jego ludem. W świetle Pisma Świętego stanowi ono zachętę do budowania osobistej relacji z Bogiem, który zna serce każdego swojego stworzenia.
Powiązane
- Konkordancja: יְהוֹיָדָע „Jojada” — wszystkie 51 wystąpień (H3077)
- Postać: Jojada syn eliaszyba kaplan po niewoli
- Postać: Jojada syn paseacha biblijna historia znaczenie i odbudowa bramy
- Interlinia: 2Sm 8,18 słowo po słowie (hebr./grec. + UBG)
- Więcej znaczeń imion biblijnych
Zobacz też: Konkordancja Stronga · Tekst interlinearny · Jahwe · Jeszua (Jezus) · Benajasz — znaczenie imienia