List do Rzymian 1 otwiera najbardziej systematyczny wykład ewangelii w Piśmie. Paweł przedstawia się jako sługa Jeszui (Jezusa), zapowiada tęsknotę za wspólnotą w Rzymie i ogłasza główny temat całego listu: sprawiedliwość Boga objawioną z wiary. Rozdział zamyka mroczny obraz ludzkości, która odrzuciła poznanie Stwórcy.
Co Paweł mówi w Liście do Rzymian 1?
Paweł przedstawia się jako „sługa Jezusa Chrystusa, powołany apostoł, odłączony do głoszenia ewangelii Boga”. Ta ewangelia nie jest nowością — Bóg „przedtem obiecał [ją] przez swoich proroków w Pismach świętych”. Dotyczy Syna, który „według ciała pochodził z potomstwa Dawida”, a przez zmartwychwstanie został pokazany „z mocą, że jest Synem Bożym”. Apostoł dziękuje za wiarę Rzymian, która „słynie na cały świat”, nieustannie wspomina ich w modlitwach i pragnie osobiście przybyć, by udzielić im „jakiegoś daru duchowego dla” wzajemnego „utwierdzenia”. Czuje się „dłużnikiem” zarówno „Greków, jak i barbarzyńców”, gotów głosić dobrą nowinę także w stolicy imperium.
Sercem rozdziału jest deklaracja tematu. Paweł nie wstydzi się ewangelii, bo „jest ona mocą Boga ku zbawieniu dla każdego, kto uwierzy, najpierw Żyda, potem i Greka”. W niej „objawia się sprawiedliwość Boga z wiary w wiarę”, zgodnie ze słowem proroka: „Sprawiedliwy będzie żył z wiary”. Zbawienie ma więc jeden fundament — wiarę — i jeden porządek: najpierw Izrael, a przez niego narody. Nie jest to owoc ludzkiej mądrości, lecz Bożej mocy.
Druga część odsłania, dlaczego ludzkość tej sprawiedliwości potrzebuje. „Gniew Boży bowiem objawia się z nieba przeciwko wszelkiej bezbożności i niesprawiedliwości ludzi”. Bóg jest poznawalny ze stworzenia — „jego wieczna moc i bóstwo” są „widzialne od stworzenia świata” — tak „aby oni byli bez wymówki”. Lecz ludzie, „poznawszy Boga, nie chwalili go jako Boga ani mu nie dziękowali” i „zamienili chwałę niezniszczalnego Boga na podobieństwo obrazu zniszczalnego człowieka”. Trzykrotnie „wydał ich Bóg” — bałwochwalstwo prowadzi do nieczystości i długiej listy grzechów, których finał to aprobata zła u innych: „nie tylko sami je robią, ale też pochwalają tych, którzy tak postępują”.
Kluczowe wersety
„Nie wstydzę się bowiem ewangelii Chrystusa, ponieważ jest ona mocą Boga ku zbawieniu dla każdego, kto uwierzy, najpierw Żyda, potem i Greka.” — Rz 1,16 (UBG)
„W niej bowiem objawia się sprawiedliwość Boga z wiary w wiarę, jak jest napisane: Sprawiedliwy będzie żył z wiary.” — Rz 1,17 (UBG)
Główne pojęcia i osoby
Osoby: Paweł, apostoł narodów; Jeszua (Jezus), Syn Boży z potomstwa Dawida; wierzący w Rzymie; prorocy, przez których dana była obietnica.
Pojęcia: ewangelia będąca „mocą Boga ku zbawieniu”; sprawiedliwość Boga „z wiary w wiarę”; porządek „najpierw Żyda, potem i Greka”; naturalne poznanie Boga w stworzeniu; gniew Boży; bałwochwalstwo i „wypaczonego umysłu”.
Główna myśl rozdziału
Rozdział 1 stawia diagnozę i zapowiada lekarstwo. Diagnoza: cała ludzkość, poznawszy Stwórcę ze stworzenia, odrzuciła Go i pogrążyła się w bałwochwalstwie i nieprawości — jest „bez wymówki”. Lekarstwo: ewangelia, w której „objawia się sprawiedliwość Boga z wiary”. Ta sprawiedliwość jest darem przyjmowanym wiarą, nie owocem ludzkiej mądrości — bo ci, którzy podawali się za mądrych, zgłupieli i zaćmiło się ich „bezrozumne serce”.
Dla czytelnika trzymającego się samego Pisma ważne jest, że Paweł od pierwszych zdań wiąże ewangelię z Pismami proroków — nie ogłasza zerwania z objawieniem danym Izraelowi, lecz jego wypełnienie. Porządek „najpierw Żyda, potem i Greka” pozostaje aktualny, a wiara staje się bramą, przez którą do obietnic Izraela wchodzą także narody. Zapowiedziana tu „sprawiedliwość Boga z wiary” będzie rozwijana w kolejnych rozdziałach.
Zobacz interlinearny tekst Listu do Rzymian 1 oraz kolejne streszczenie: List do Rzymian 2.
Zobacz też: Apostoł (szaliach) · Ewangelia (besora) · Jeszua (Jezus) · List do Rzymian · Paweł — znaczenie imienia
Rozdziały: List do Rzymian — cała księga · List do Rzymian 2 →